Blog: Weerstand vanuit het management

09/11/17

D&F besteedt tijdens veiligheidscultuurprogramma’s veel aandacht aan leiderschap en management commitment. In het boek‘Integraal Compliance Management' worden vijf niveaus van management commitment, geïnspireerd door het Safety Culture Maturity Model beschreven . Niveau 5 is het ‘walhalla’.

niveaus van management commitment

  1. Ontluikend veiligheidsbewustzijn, projecten worden goedgekeurd. Topmanagement blijft op afstand.
  2. Veiligheidsprogramma staat op de agenda topmanagement, reactieve aanpak (veel acties na incident). Top down communicatie.
  3. Management stuurt op ontwikkelen en vastleggen veiligheidsafspraken, systemen, PI’s, rapportages, gedragsprincipes en sturings- en controle mechanismen. Top down aanpak. Hier en daar worden medewerkers betrokken bij activiteiten. Voornamelijk top down communicatie. 
  4. CommitmentManagement communiceert en handelt volgens veiligheidsafspraken. Management werkt intensief samen met de werkvloer. Proactieve aanpak. Zowel top down als bottom up communicatie. 
  5. Management is de grote inspirator als het gaat om veiligheid. Bij iedere beslissing staat de zorg voor mensen voorop. Het veiligheids gedachtegoed is geheel ingebed in de organisatiecultuur. Vooral bottom up communicatie.

In een sterke veiligheidscultuur is management commitment nodig op niveau 4 of 5. Maar zo af en toe komen we er één tegen; een (hogere) manager of een heel managementteam op niveau 1 (of daaronder).

Een goede les

Het begon goed, jaren geleden. De veiligheidsmanager van een bedrijf in het havengebied nodigde ons uit om eens een paar dagen rond te lopen en de veiligheidscultuur in kaart te brengen. Een motto was al bedacht: ‘We doen het veilig of we doen het niet’. Met die boodschap moest het zeker goed komen.

Enthousiast van start 

De bedrijfsrondgangen verliepen voorspoedig, lekker in het zonnetje aan de kade. Stoere mannen, die havenwerkers. Er werden sterke verhalen verteld over stakingen en management beslissingen die in de kantine om zeep werden geholpen. De kantine was de 'place to be', dáár werden de verhalen verteld.
Een veiligheidsprogramma stond al snel in de steigers. Eerst een helder overzicht van alle taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden, maandelijks korte trainingen van de ploegen, iedere ochtend een veiligheidsbriefing, coaching van de ploegen tijdens het werk. Veiligheidsrondes door het management met aanspreekkaarten, verbeterteams en een nieuwsbrief. Iedereen zou bij het programma worden betrokken.

Weerstand

weerstand van managementDe eerste bespreking met directeur en het topmanagement verliep niet bepaald vlekkeloos. De directeur straalde aan alle kanten uit dat we niet welkom waren. De aanwezige managers die dit cultuurprogramma graag met ons wilden implementeren bogen het hoofd en zwegen. Helaas werd ik meegezogen in de negativiteit (belangrijke les voor mezelf) en na tien minuten stonden we buiten met een rood hoofd van de heftige emoties. Dat was de kortste bijeenkomst ooit, althans voor ons.

Na een paar maanden belde de directeur ons met het verzoek om toch een begin te maken met het cultuurprogramma. We moesten beginnen met de havenwerkers, want daar lag, volgens hem, het probleem.

 

tweede poging

Met frisse moed gingen we aan de slag. De maandelijkse trainingssessies met ploegen en leidinggevenden verliepen steeds beter. We behandelden thema’s als belangrijke risico’s, vertrouwen en veiligheid, afspreken en aanspreken en het her- en erkennen van risico’s. Na een half jaar merkten we een daling van het aantal incidenten, de ochtend veiligheidsbriefings begonnen beter te lopen en het onderwerp veiligheid was vaker onderwerp van gesprek. Dat ging goed, zo dachten we.

Smoesjes

Het management echter is tot dan toe de grote afwezige. We horen allerhande smoesjes om niet mee te hoeven doen maar er zijn ook onderling veel conflicten en men luistert naar een aantal informele leiders, oude ervaren havenwerkers die veiligheid maar onzin vinden. Vroeger losten we de schepen zonder kraan, aldus deze mensen. De directeur blijkt die verhalen prachtig te vinden. We komen er steeds meer achter dat het management van deze organisatie een waar wespennest is. We merken dat er spelletjes gespeeld worden door elkaar de schuld in de schoenen te schuiven van zaken. Management afwezigDe directeur wil niet betrokken worden en verspreidt negatieve boodschappen over de trainingen in de organisatie. Dat is het begin van het einde van het project.

begin van het einde

Toch gaan we door en na een jaar hebben we met de werkvloer een enorme slag gemaakt. Echter ontstaat er weerstand omdat men ziet dat het management niet meedoet. De weerstand wordt groter en we besluiten het project te beëindigen. Een goede les voor ons; zonder actieve betrokkenheid van het topmanagement beginnen we niet weer aan zo’n intensief programma. Na anderhalf jaar bij het havenbedrijf gooien we de handdoek in de ring.

betrokken top management is een must!

Wat hebben we hiervan geleerd? Na dit voorval jaren geleden hebben we besloten dat we bij ieder verandertraject dat we ingaan een krachtige zichtbare betrokkenheid van het top management eisen. Gelukkig komen we ook veel hogere managers tegen die zien dat veiligheid een kapstok kan zijn voor proactief nadenken en handelen, betere communicatie en effectiever leiderschap, kortom een professionelere organisatie.

Waar staat jouw management?

Wellicht leuk om jouw management zichzelf eens te laten beoordelen op deze meetlat. Op welk niveau bevinden zij zich qua management commitment?

 

Gerd-Jan Frijters, D&F Consulting BVGeschreven door Gerd-Jan Frijters, oprichter en eigenaar D&F Group B.V.

Gerd-Jan Frijters schrijft maandelijks blogs voor Wolters Kluwer België. Deze blog is één van de maandelijkse publicaties op www.sentral.be

 

Professioneel advies

Heeft u vragen naar aanleiding van dit artikel of wilt u meer informatie over veranderprogramma's, leiderschapsontwikkeling of gedragsbeïnvloeding, neem dan direct vrijblijvend contact met ons op:

Wij helpen u graag!
 

Neem contact met mij op

versturen

Of bel ons direct op

076 5040 340